Hesen Mela'nın fotoğraf kitabı Almanya'da Gümüş Ödül kazandı

Fotoğrafçı Hesen Mela'nın Rojavalı mültecileri belgeleyen Herz ohne Kammer kitabı Almanya'da Gümüş Ödül aldı.

Hesen Mela'nın Almanya Fotoğraf Kitabı Ödülü'nde gümüş madalya kazanan Herz ohne Kammer fotoğraf kitabı
Fotoğraf: Hasan Malla

Fotoğrafçı ve grafik tasarımcı Hesen Mela'nın fotoğraf kitabı "Herz ohne Kammer – Dilê bê jûr", 2026/2027 Almanya Fotoğraf Kitabı Ödülü'nde (Deutscher Fotobuchpreis) Gümüş Ödül kazandı. Rûdaw'ın haberine göre 2025 yılının sonunda yayımlanan eser, bağımsız yayıncılar ve el yapımı sanat kitapları kategorisinde ödüle değer görüldü.

Almanya'daki Deutscher Fotobuchpreis resmi kataloğunda kitap, "Herz ohne Kammer | Dilê bê jûr" başlığı ve "Aus West-Kurdistan vertrieben. Die Camps in der Autonomen Region Kurdistan" alt başlığıyla Self-Publishing kategorisinde Gümüş Madalya kazananları arasında yer alıyor. Katalogda fotoğrafçı, editör ve yayıncı olarak Hasan Malla adı geçiyor. Metin yazarları arasında Prof. Dr. Jan İlhan Kızılhan, Wael Malla ve Markus Ege sıralanırken kitabın grafik tasarımını Lisa Drechsel üstlendi.

Kitap, Rojava'dan Irak Kürdistan Bölgesi'ne göç eden Kürt mültecilerin gündelik yaşamını, yüzlerini ve kişisel öykülerini bir araya getiriyor. Mela, Kewirgosk, Berdereş ve Akre'deki 3 mülteci kampında çektiği fotoğraflarla göç, hafıza, kayıp ve dayanıklılık temalarını işliyor. Rûdaw'da kitabın Almanca, Kürtçe ve Arapça metinlerle hazırlandığı, Fînda Çelebî'nin de metin katkısı sunduğu aktarılıyor.

"Unutulmaya karşı bir direniş"

Ödülün ardından Rûdaw'a konuşan Hesen Mela, kamplarda yalnızca zorlu yaşam koşullarını değil, insanların onurunu ve gündelik anlarını görünür kılmayı amaçladığını anlattı. Mela, bu insanların yalnızca mülteci kimliğiyle değil, her birinin kendi öyküsü ve kimliği olan bireyler olarak görülmesini istediğini vurguladı.

"'Dilê bê jûr' adı, sembolik olarak vatanın, evin ve güven duygusunun kaybını anlatıyor; ancak aynı zamanda insanlar oradan uzaklaşmak zorunda kalsalar da anılarını ve vatanlarına bağlılıklarını dile getiriyor. Benim için bu kitap bir fotoğraf projesinden fazlası. Unutulmaya karşı bir direniş, anıları koruma ve çoğu zaman duyulmayan hikâyeleri belgeleme çabasıdır."

Ödül töreni Regensburg'da yapıldı

Deutscher Fotobuchpreis'ın tören duyurusuna göre resmi ödül töreni 21 Kasım 2026 Cumartesi günü Almanya'nın Regensburg kentindeki Städtische Galerie im Leeren Beutel salonunda düzenlendi. Regensburg Uluslararası Fotoğrafik Görüntüler Festivali öncülüğünde dördüncü kez verilen ödüllerde, Almanca konuşulan bölgeden seçilen fotoğraf kitapları 12 kategoride altın, gümüş ve bronz madalyayla onurlandırıldı.

Hesen Mela, uzman jürinin fotoğrafların kalitesini, sanatsal fikri, içeriği, tasarımı ve baskı üretimini birlikte değerlendirdiğini belirtti. Ödüllü kitapların farklı ülkelerde sergileneceğini hatırlatan Mela, kitabın Kürtçe de yayımlanmasının Kürtlerin hafızasını ve bakış açısını uluslararası fotoğraf dünyasına taşıdığını söyledi.

Tirbespiyê'de doğdu, Erbil'de üretiyor

21 Mart 1995'te Rojava'nın Tirbespiyê kasabasında doğan Hesen Mela, 2015 yılında Almanya'ya giderek Stuttgart kentine yerleşti. Bağımsız fotoğrafçı, ressam ve grafik tasarımcı olarak çalışan Mela, eserlerinde Kürt kimliği, bellek ve toplumsal gerçeklik üzerine yoğunlaşıyor.

Almanya'da "Humans of Stuttgart" hikâye anlatıcılığı projesinde görev alan sanatçı, bugün çalışmalarını Erbil'deki Kürdistan Sanat ve Kültür Merkezi'nde (KCAC) Yaratıcı Yönetmen olarak sürdürüyor.